Cudna Pszczoła

Skąd się wzięła, co to znaczy, że jest taka pracowita i dlaczego jej rodzina przypomina dobrze funkcjonujące przedsiębiorstwo?

Skąd się wzięła, co to znaczy, że jest taka pracowita i dlaczego jej rodzina przypomina dobrze funkcjonujące przedsiębiorstwo?

To już 100 milionów lat, a może i więcej. Naukowcy śledzą żywot pszczoły, doszukując się ich pierwszych śladów z czasów, kiedy na Ziemi królowały jeszcze dinozaury.

Zdziwić może fakt, że owady, które nazywamy dziś pszczołami były prawdopodobnie zwierzętami drapieżnymi, przypominającymi z wyglądu dzisiejszą osę. Ale historia potoczyła się inaczej, bardziej słodko. Owad uległ wonnemu nektarowi. Im częściej, zwabione do kwiatka, próbowały słodkiego soku, tym bardziej rozumiały, że niczego więcej już im nie potrzeba. Nie muszą walczyć, nie muszą być drapieżne.

Do licznych włosków pszczoły świetnie przyczepia się kwietny pyłek, dzięki czemu zapylanie idzie im wyjątkowo dobrze. Kiedy rośliny to spostrzegły, zaczęły im dogadzać na wszystkie sposoby. Tworzyły coraz piękniejsze, silniej pachnące i bogatsze w nektar i pyłek kwiaty. Ta współpraca przetrwała do dziś, a wraz z nią człowiek, który zaczął korzystać z dobrodziejstw natury — owoców, warzyw, ziaren kawy, olejów, kwiatów bawełny. W rezultacie, to 1/3  produktów, które codziennie znajdujemy na naszych stołach.

Co więcej – z nadmiaru przynoszonego przez pszczoły nektaru, człowiek dostaje miód. Może też zbierać pyłek, naskrobać propolisu, a nawet posmakować królewskiego mleczka, którym karmiona przez całe życie jest ta jedna jedyna matka — królowa ula. 

Charakterystyka i obowiązki pszczół

Rodzina pszczela, to grupa kilkudziesięciu tysięcy pszczół mieszkających razem i spokrewnionych ze sobą. W pełni lata, ta liczba dociera nawet do 80 tysięcy owadów w jednym ulu. Tworzą znakomicie zorganizowaną społeczność, w której każdy ma ściśle określone role.

W skład tej licznej, kilkudziesięciu tysięcznej rodziny wchodzą: królowa, robotnice i trutnie.

Pracowity jak pszczoła, leniwy jak truteń

Najważniejszym członkiem rodziny jest ona, matka – królowa. Pszczoły-robotnice, to siostry pszczele zajmujące się domem, ale również jako jedyne posiadają broń, której potrafią nieraz użyć – żądło. Pszczoły-robotnice, mimo że są samicami, nie mogą składać jajeczek. Dzięki temu w tej licznej rodzinie: „matka jest tylko jedna”.

Za to ojców jest wielu. Podczas lotu godowego kilku najszybszych i najwytrwalszych samców przekazuje swoje plemniki, umierając po tym akcie. Poza tym heroicznym czynem nie mają żadnych dodatkowych obowiązków i nie muszą pracować w ulu.  

Po 21 dniach mamy młodą pszczołę. Jak to się dzieje i kto jest za to odpowiedzialny?

Cud życia pszczoły

Życie każdej pszczoły zaczyna się w momencie złożenia przez królową jajeczka w komórce plastra. Z niego po trzech dniach wykluwa się larwa i tak przez kolejne dni siostry pszczele – robotnice karmią ją mleczkiem pszczelim, pyłkiem oraz miodem, a potem zamykają komórkę, aby ta mogła spokojnie przejść przeobrażenie w dorosłą pszczołę. To zajmuje jej 21 dni. Kiedy pszczoła się wygryza, otwiera wieczko swojej komórki i wychodzi na świat jako kolejna robotnica, truteń lub matka. To jest wielkie odkrycie, ponieważ królową może być każda pszczoła „wychowana” i wykarmiona po królewsku.

Robotnice rozpoczynają swoją karierę jako sprzątaczki – czyszczą i porządkują komórki plastra. Później awansują na karmicielki larw (młodych pszczół). Następnie zostają przydzielone do prac bardziej specjalistycznych, jak odbieranie nektaru i pyłku, produkcja wosku, budowa plastrów, czy pilnowanie wejścia do ula. Te wszystkie obowiązki dzieją się na obszarze wnętrza ich domu. W końcu ostatnim etapem, a jednocześnie ostatnim szczeblem awansu jest wysłanie pszczoły na zewnątrz. Stają się wtedy zbieraczkami odpowiedzialnymi za zdobywanie nektaru, pyłku i wody. Pszczoły lotne – zbieraczki – wykonują tę funkcję do końca swego dorosłego zycia. 

Ile trwa pszczele życie? Mówi się, że żeby wyprodukować jedną łyżeczkę miodu, kilka pszczół, 5-7 musi pracować prze całe swoje życie. To życie w sezonie, średnio kończy się po około 5 tygodniach. Jedynie robotnice przychodzące na świat pod koniec lata żyją dłużej – mogą przetrwać w ulu całą zimę.

Jak w zegarku

Każda pszczoła wie jaki „projekt” podlega jej obowiązkom, w danym dniu jej życia. W dodatku każda z nich przechodzi identyczny system pięcia się po szczeblach kariery. Każda pszczela siostra podlega systemowi “podnoszenia kwalifikacji”. To sformalizowane i wcześniej już określone w przepisach prawa rodziny pszczelej, proces, który trwa niezachwianie od tysięcy już lat. Wszystko działa i ciągle się powtarza.

I zaczyna.

I powtarza.

I znowu zaczyna.

Dodaj komentarz